Маладому вераб’ю блага

Але калі ўсё-ткі зайздрасць? Нізкая, ганебная зайзд-расць. Творчае бяссілле, бясплённае напружанне думкі. Не, не, гэта, мусіць, прыдумана. Каб круглей, каб для легенды. А паэту гэта трэба для драмы. Буало гэта не трэба. Гётэ гэта не спатрэбілася б таксама. Ураўнаважаны, спа-койны, як бог, Гётэ і страсны, неўраўнаважаны Шылер. Дзе тут трагедыя, драма? Для каго? Для Гётэ? Для Шы-лера? Хутчэй, можа, для апошняга.

I ўсё ж дарэмна ты звязаўся з Сальеры. 3 легендай табе не справіцца. I не абараніць сябе. Рацыяналіст і дэ-кадэнт — вось што будуць гаварыць пра цябе нашчадкі. I будуць помніць хіба па тым, што некалі ты пісаў небла-гія рэцэнзіі на Купалу, на страснага, неўраўнаважанага Купалу. Купала — Шылер. Дзе знайсці Гётэ яму напару?

Цягнік усё ішоў і ішоў па поўдзень.

Была зіма, мяцеліца. I гаварылі пра рэвалюцыю. Ён ехаў насустрач ёй ці ад яе? Эх, каб яшчэ хоць два гады жыцця!

За Гомелем на тры дні цягнік запынілі снежныя заносы. Апынуліся між станцыямі, як паміж небам і зям-лёй. Цемень, завіруха. Страшныя, апакаліптычныя ночы. Палілі свечкі. Скончылася яда.

Ён думаў пра бацьку: той павінен быў выехаць з Яра-слаўля на два дні пазней. Сустрэча была прызначана ў Сімферопалі. Бацьку туды пераводзілі на службу.

Пасля сямі дзён дарогі быў нарэшце Сімферопаль. Бацькі ў Сімферопалі ён не знайшоў. Ён не пакрыўдзіўся: неспакойны стаў час, усё магло здарыцца. Але хутчэй за ўсё бацьку затрымалі грамадскія справы. Яго наогул заў-сюды аж надтацікавілі грамадскія справы. Максім Адама-віч, сын, разумеў: бацька чалавек няшчасны, жыццё ў яго не выходзіла і пакуль не выйшла, хоць той нікому не прызнаваўся ў гэтым, нават сабе. Выратоўваць усё па-вінна была «шырыпя інтарэсаў», грамадскія памкненні. Максім Адамавіч разумеў бацьку, а таму шкадаваў.

Была нарэшце і Ялта.

I ў Ялце таксама была рэвалюцыя.

Кватэру было знайсці не так легка, як яму думалася напачатку: чамусьці сталі баяцца чужых людзей. Цэлы дзень ён блукаў па горадзе. Вынікаў ніякіх. Пад вечар здабыў адрас: вуліца Мікалаеўская, дом нумар восем, гас-падыня Марыя Цямко.

Гаспадыия павяла яго дваром. Па крутой, знадворнай лесвіцы падняліся на другі паверх. Пакой быў даволі пра-сторны, але недагледжаны: адчувалася, што ў ім даўно не жылі. Яму было ўсё роўна. Ён зморана сеў па табурэт, выпрастаў ногі. «Больш я нікуды не пайду»,— сказаў ён. «Ну дык жывіце сабе»,— адказала гаспадыня.

За акном відно было мора. «Блізка, сыра»,— падумаў ён. Адольвала стома. Гаспадыня пайшла. Ён слухаў яе тупаценне па лесвіцы. «Затое я буду тут зусім адзін»,— з нечаканай палёгкай падумаў ён. I ўопомніў, што не да-гаварыўся з гаспадыняй пра харчы. «Буду хадзіць у ста-лоўку,— суцешыў сябе.— Нічога мне ие трэба. Так будзе лешн. Буду пісаць».

Так ён стаў жыць у Ялце.


1 [2] 3 4 5